Heftige hoestbuien, verkoudheid of zelfs een piepende ademhaling? Wellicht is er sprake van de kinkhoest. Deze ziekte wordt veroorzaakt door een bacterie die giftige stoffen met zich meebrengt. Tegenwoordig bestaat er een vaccin dat je lichaam helpt om zich tijdens de zwangerschap al tegen de ziekte kinkhoest te verzetten.
Wat is kinkhoest?
Kinkhoest, ook bekend als pertussis, is een door een bacterie veroorzaakte infectie van de luchtwegen. De bacterie zorgt voor een verkoudheid en er ontstaan hoestbuien door de gifstoffen die worden aangemaakt. Deze hoestbuien kunnen lang aanhouden, wel drie tot vier maanden (!) en gaan meestal vanzelf over. Mede hierdoor wordt kinkhoest ook wel de ‘100-dagen hoest’ genoemd.
De symptomen kunnen bij iedereen verschillend zijn. Vaak begint de kinkhoest met een ‘gewone’ neusverkoudheid, pas na enkele dagen kan het hoesten beginnen. In deze (lange) hoestbuien kan een schraal gevoel in de keel ontstaan. Ook kan er taai slijm worden opgehoest. Het hoesten kan conditioneel zwaar vallen, tijdens of na het hoesten kan er hierdoor een piepende ademhaling voorkomen. Soms kan het zo zijn dat de kinkhoest leidt tot een longontsteking.
De 100-dagen hoest valt bij (gevaccineerde) kinderen en ouderen enorm anders dan bij baby’s. Zij kunnen hersenbloedingen of zuurstoftekort krijgen waardoor er flinke hersenbeschadiging kan opspelen. Pasgeboren baby’s kunnen zelfs soms stoppen met ademen of ze verkleuren blauw door het zuurstoftekort.
Je kan de kinkhoest krijgen via het hoesten. Door op een korte afstand van elkaar te zijn, kan de besmetting snel plaatsvinden. Er is een vaccinatie tegen de kinkhoest, maar deze vaccinatie beschermt je niet tegen een volgende keer. Als je de vaccinatie hebt, betekent het niet dat je de kinkhoest nooit meer kan krijgen.
De kinkhoest vaccinatie
Volgens het RIVM krijgen alle kinderen in Nederland vanaf 1957 een kinkhoest vaccinatie aangeboden. Uit cijfers van 2020 blijkt dat ongeveer 92% van de Nederlandse kinderen (iedereen onder de 18 jaar) is gevaccineerd tegen kinkhoest.
De kinkhoest vaccinatie beschermt niet volledig tegen de ziekte, maar voor een aantal jaren achter elkaar geeft het wel wat bescherming. Sinds 1995 nemen de kinkhoest meldingen weer sterk toe. In dat jaar waren er nog (maar) 340 meldingen en in 2012 steeg dit aantal fors naar 13.830, gelukkig dalen de cijfers ieder jaar iets meer.
Omdat de kinkhoest zo een ernstige gevolgen kan hebben voor baby’s krijgen zwangere vrouwen sinds eind 2019 een vaccinatie aangeboden, beter bekend als de 22-wekenprik. Door de moeder te vaccineren wordt er gezorgd dat de baby vanaf de geboorte al beschermd is.
De 22-wekenprik
Rond de 22ste week van je zwangerschap is het mogelijk om een kinkhoest vaccinatie te halen. Deze prik beschermt de baby direct na de geboorte. Deze prik zorgt ervoor dat de kans een stuk kleiner wordt dat de baby de kinkhoest krijgt. Als de baby de ziekte tóch krijgt, worden de klachten verminderd. Voor je zwangerschap zitten er geen nadelen aan de prik én de prik is gratis.
Het heet een 22-wekenprik, omdat je de prik kan halen vanaf de 22ste week van je zwangerschap tot aan het einde, maar hoe eerder hoe beter. Je lichaam heeft minimaal twee weken nodig om genoeg antistoffen aan te maken voor jezelf en de baby.
Na de geboorte van de baby wordt er wel nog steeds aangegeven dat het belangrijk is om de baby te vaccineren volgens het rijksvaccinatieprogramma, omdat de prik tijdens de zwangerschap niet voldoende is. Ook worden de antistoffen steeds minder naarmate de baby ouder wordt.
